Վիլյամ Սարոյան

Վիլյամ Սարոյան

Արձակագիր, Դրամատուրգ

1908–1981

Վիլյամ Սարոյան (1908–1981) — ամերիկահայ աշխարհահռչակ գրող, դրամատուրգ, Պուլիտցերյան մրցանակի դափնեկիր։ Վաղ տարիներ Ծնունդը. Ծնվել է 1908 թ. օգոստոսի 31-ին ԱՄՆ Կալիֆոռնիա նահանգի Ֆրեզնո քաղաքում՝ Բիթլիսից գաղթած հայ ընտանիքում։ Մանկությունը. Հոր վաղաժամ մահից հետո քույրերի ու եղբոր հետ որոշ ժամանակ անցկացրել է որբանոցում, ինչը խոր հետք է թողել նրա աշխարհընկալման վրա։ Գրական ճանապարհ Մուտքը գրականություն. Առաջին պատմվածքները հպարտությամբ ստորագրել է «Սիրաք Գորյան» կեղծանունով։ Համաշխարհային ճանաչում. 1934 թ. տպագրված «Խիզախ պատանին թռչող ճոճաձողի վրա» պատմվածքաշարն ակնթարթորեն նրան հռչակ բերեց։

Վիլյամ Սարոյան (1908–1981) — ամերիկահայ աշխարհահռչակ գրող, դրամատուրգ, Պուլիտցերյան մրցանակի դափնեկիր։ Վաղ տարիներ Ծնունդը. Ծնվել է 1908 թ. օգոստոսի 31-ին ԱՄՆ Կալիֆոռնիա նահանգի Ֆրեզնո քաղաքում՝ Բիթլիսից գաղթած հայ ընտանիքում։ Մանկությունը. Հոր վաղաժամ մահից հետո քույրերի ու եղբոր հետ որոշ ժամանակ անցկացրել է որբանոցում, ինչը խոր հետք է թողել նրա աշխարհընկալման վրա։ Գրական ճանապարհ Մուտքը գրականություն. Առաջին պատմվածքները հպարտությամբ ստորագրել է «Սիրաք Գորյան» կեղծանունով։ Համաշխարհային ճանաչում. 1934 թ. տպագրված «Խիզախ պատանին թռչող ճոճաձողի վրա» պատմվածքաշարն ակնթարթորեն նրան հռչակ բերեց։ Պուլիտցերյան մրցանակ. 1939 թ. «Քո կյանքի ժամերը» պիեսի համար արժանացել է Պուլիտցերյան մրցանակի, որից հրաժարվել է՝ պնդելով, որ առևտուրն ու պետությունը չպետք է հովանավորեն արվեստը։ Գլխավոր ստեղծագործություններ Վեպեր ու վիպակներ. «Մարդկային կատակերգություն», «Իմ անունն է Արամ»։ Դրամատուրգիա. «Իմ սիրտը լեռներում է», «Քո կյանքի ժամերը»։ Կապը Հայաստանի հետ Սարոյանը մի քանի անգամ այցելել է Սովետական Հայաստան, մտերմացել հայ մտավորականների հետ։ Նա իր տեքստերում անդրադարձել է հայկական ինքնությանը, հիշողությանը և ցեղասպանության հետևանքով աշխարհով մեկ սփռված ժողովրդի ճակատագրին։ Վախճանվել է 1981 թ. մայիսի 18-ին Ֆրեզնոյում։ Նրա կտակի համաձայն՝ աճյունի մի մասը թաղված է Ֆրեզնոյում, ხოლო մյուս մասը՝ Երևանի Կոմիտասի անվան պանթեոնում։

Հրապարակումները Գրանիշում 14

  • Պատմվածք

    Վիլյամ Սարոյան

    Վիլյամ Սարոյան

    Խոսրով քեռիս, ինքը զայրացկոտ և արտակարգ տխուր մարդ, մի տարի բարեկամացավ հին երկրից գաղթած կարճահասակ մարդու հետ, որ ներքուստ ժայռի նման հանդարտ էր, և որի տխրությունը արտահայտվում էր ծնկից փոշու հատիկ…

    31 Օգոստոս 2026 • 10 րոպե

    Վիլյամ Սարոյան

  • Պատմվածք

    Խաղողի տերևով տոլմա

    Վիլյամ Սարոյան

    «Ռուբեն, — ասում եմ, — ուզում եմ, որ ինձ մի լավություն անես: Պիտի խնդրեմ, որպեսզի ինձ անկորիզ խաղողի այգին տանես, որ անմիջապես «Արարատ» գերեզմանատան ետևում է, որովհետև խաղողի նորելուկ տերևներն արդեն բ…

    9 Մայիս 2026 • 3 րոպե

    Խաղողի տերևով տոլմա

  • Պատմվածք

    Հայրենի տուն, հայրենի տուն

    Վիլյամ Սարոյան

    Թարգմանիչ՝ Սիլվա Հովակիմյան

    Բոլոր անփոփոխ բաներից՝ քաղաքը, որտեղ աչք ես բացել, ամենաանփոփոխն է։ Միշտ միապաղաղ վայր է դա, բայց միևնույն ժամանակ, երբ մեծանում ես ու փոխվում, հեռանում, հիշում, վերադառնում և նորից հեռանում՝ դա անսպա…

    9 Նոյեմբեր 2025 • 4 րոպե

    Հայրենի տուն, հայրենի տուն

  • Պատմվածք

    Ծիծաղող Սեմը

    Վիլյամ Սարոյան

    Սրանից տասնհինգ տարի առաջ մեր քաղաքում մի տղա կար՝ Սեմ անունով։ Նրան ծիծաղող Սեմ էին ասում, որովհետև միշտ ծիծաղում էր։ Նա այն ծայրահեղ զգայուն տղաներից էր, որ վախենալով աշխարհում ամեն ինչից՝ փորձում ե…

    31 Օգոստոս 2025 • 8 րոպե

    Ծիծաղող Սեմը

  • Պատմվածք

    Գեղեցիկ սպիտակ ձիու ամառը

    Վիլյամ Սարոյան

    Հին, լավ օրերից մի օր, երբ ես ինը տարեկան էի և աշխարհը լի էր ամեն տեսակի հրաշալիքներով, իսկ կյանքը դեռևս հաճելի ու խորհրդավոր երազ էր, իմ զարմիկ Մուրադը, որին խելառ էին համարում բոլորը, բացի ինձանից,…

    2 Հունիս 2025 • 11 րոպե

    Գեղեցիկ սպիտակ ձիու ամառը

  • Պատմվածք

    Հինգ հասուն տանձերը

    Վիլյամ Սարոյան

    Թարգմանիչ՝ Վարդան Ֆերեշեթյան

    Եթե ծերուկ Փոլարդը դեռեւս ողջ է, հուսով եմ, որ կկարդա սա, քանի որ կուզենայի, որ իմանա, որ ես գող չեմ եւ երբեք չեմ եղել: Փոխանակ որեւէ սուտ մոգոնելու (ինչը որ կարող էի անել), ճշմարտությունն ասացի ու մտ…

    31 Օգոստոս 2024 • 8 րոպե

    Հինգ հասուն տանձերը

  • Պատմվածք

    Գնացքները

    Վիլյամ Սարոյան

    Թարգմանիչ՝ Սիլվա Հովակիմյան

    Նա ժա­մե­րով կանգ­նում էր պա­տու­հա­նի դի­մաց` նա­յե­լով դուրս, ավե­լի շատ երա­զի մեջ, քան թե ար­թուն, մո­ռա­նա­լով ամեն բան, խո­րա­պես խռով­ված տնան­կու­թյան զգա­ցու­մից, որն է՛լ ավե­լի վշ­տաց­նող էր…

    24 Մարտ 2024 • 13 րոպե

    Գնացքները

  • Պատմվածք

    Խորհուրդներ ամերիկացի ճանապարհորդին

    Վիլյամ Սարոյան

    Իմ Մելիք քեռին Ֆրեզնոյից Նյու Յորք իր առաջին ճամփորդության էր ելնելու, և ուղևորվելուց առաջ նրա Կարո քեռին, իհարկե, եկավ, նստեց ու նկարագրեց ճանապարհի դժվարությունները։ — Գնացք ես բարձրացել, վագոնում ե…

    13 Դեկտեմբեր 2023 • 4 րոպե

    Խորհուրդներ ամերիկացի ճանապարհորդին

  • Պատմվածք

    Նռնենիները. փոդքաստ

    Վիլյամ Սարոյան

    Մելիք հորեղբայրս երևի աշխարհի ամենաձախողակ ագարակատերն էր։ Սեփական երևակայության ձեռքը կրակն էր ընկել։ Սիրտը գեղեցկություն էր ուզում. ուզում էր, որ ծառ տնկի ու աճելը տեսնի։ Ես իմ ձեռքով հարյուրից ավել…

    29 Օգոստոս 2020 • 1 րոպե

    Նռնենիները. փոդքաստ

  • Պատմվածք

    Նռնենիները

    Վիլյամ Սարոյան

    Թարգմանիչ՝ Նունե Թորոսյան

    Մելիք հորեղբայրս երևի աշխարհի ամենաձախողակ ագարակատերն էր։ Սեփական երևակայության ձեռքը կրակն էր ընկել։ Սիրտը գեղեցկություն էր ուզում. ուզում էր, որ ծառ տնկի ու աճելը տեսնի։ Ես իմ ձեռքով հարյուրից ավել…

    30 Հունիս 2020 • 12 րոպե

    Նռնենիները

  • Պատմվածք

    Այդ օրը

    Վիլյամ Սարոյան

    Ես մշտապես ապրում եմ նույն մտքով՝ այսօր այդ օրն է: Իսկ օրն այդպես էլ այն չէ, թեպետ երբեմն թվում է՝ համարյա այն է: Այսօր ես իսկապես կգրեմ , այսօր ինձ պետք չէ մտածել՝ ինչպես գրել, այսօր այն կգա, և ես ին…

    16 Հոկտեմբեր 2016 • 12 րոպե

    Այդ օրը

  • Պատմվածք

    Նարինջները

    Վիլյամ Սարոյան

    Նրան ասված էր. -Երկու ամենախոշոր նարինջները ձեռքդ բռնած կանգնիր փողոցի անկյունում և երբ մոտովդ ավտոմեքենա անցնի, ժպտա ու մեկնի նարինջները: Մեկ հատը` հինգ սենթ, եթե մեկը վերցնեն, երեք հատը տասը սենթ, դ…

    25 Սեպտեմբեր 2016 • 9 րոպե

    Նարինջները

  • Պատմվածք

    Գերդաստանի խենթությունը

    Վիլյամ Սարոյան

    Խենթանալը գերդաստանի համար չգրված օրենքի կամ սուրբ պարտականության նման մի բան էր: Քանի դեռ գերդաստանի որեւէ անդամ չէր խենթացել, ուրեմն բոլորի համար պարզ է, որ նա թեեւ հասունացել, բայց հոգով տակավին տղ…

    12 Հոկտեմբեր 2015 • 6 րոպե

    Գերդաստանի խենթությունը

  • Դրամատուրգիա

    Բան ունեմ ասելու

    Վիլյամ Սարոյան

    Հայերեն առաջին անգամ հրատարակվող «խիստ սարոյանական» այս պիեսը, որ «ակամա» գրվել է ռադիոթատրոնի համար, ունի իր «պատմությունը»: Վ. Սարոյանի դուստրը` Լյուսին, պատմում է. «Նա (Սարոյանը) գտնվելիս է եղել որ…

    30 Մայիս 2010 • 15 րոպե

    Բան ունեմ ասելու

Հիշատակումներ և քննադատություն 1

← Բոլոր հեղինակները